Blogs

rivierenland (4)

WWW september 2016: Gegevens nodig, maar welke?

Artikel 11 van de Stelselwet is zeer summier over de vraag welke gegevens er voor de “gezamenlijke catalogus” (lid 1) en “beleidsontwikkeling” (lid 2) verzameld moeten worden. Welke gegevens er nodig en zinvol zijn, hangt natuurlijk sterk af van wat bibliotheken eigenlijk willen bereiken en welke gegevens daarbij behulpzaam kunnen zijn. Bij het gebruiken en interpreteren van gegevens, in de hoop dat ze juist zijn, is het vaak ook nog oppassen geblazen, niet alleen bij provinciale subsidie. Bekend is al jarenlang dat huisvestingskosten sterk kunnen verschillen en dus een vertekend beeld geven bij het vergelijken van gemeentelijke subsidies. Ook geven overheden soms andere cijfers op dan de instellingen zelf, omdat overheden in hun begrotingsposten ook interne kosten (ambtenaren, overhead) kunnen toekennen aan de post “bibliotheekwerk”. Die daarmee dan niet hetzelfde is als wat de bibliotheek in handen krijgt.

Ook een vraag is hoe openbaar en makkelijk toegankelijk de gegevens worden. Mijn ervaring is dat laag gesubsidieerde bibliotheken minder bezwaren hadden tegen publicatie dan hoog gesubsidieerde, want tja, in het laatste geval kan de gemeente denken dat er wel wat af kan. Ik zie in gemeentelijke en provinciale stukken nog regelmatig staan dat het “hier” vergeleken met soortgelijke bibliotheken of POI’en wel wat minder kan. Maar ja, het is zoals ik een wethouder eens hoorde zeggen: er zijn vier soorten bibliotheken: 1. Kost veel, biedt veel (niet verkeerd, maar kan beter), 2. Kost weinig, biedt weinig (een keus die je als gemeente kunt maken), 3. Kost veel, biedt weinig (moet je vanaf) en 4. Kost weinig, biedt veel (de ideale bibliotheek). Mooi overzichtelijk. Het zal nog wel even duren voor ik met hulp van het openbare datawarehouse de Nederlandse bibliotheken aldus kan indelen.

Meer hierover en over andere onderwerpen in de WWW van september 2016

Read more…

Van onder de KB-gesprekstafels

De Koninklijke Bibliotheek meldde 9 september dat er aan de gesprekstafel collectiebeleid “constructief” gesproken is over het door haar te maken gezamenlijke collectieplan. We kunnen lezen dat er “levendig” is gepraat over het interbibliothecaire leenverkeer (IBL). Ook dat de “klant(ervaring)” een centraal uitgangspunt is voor het collectieplan.

Maar waar ik nou reuze benieuwd naar ben, namelijk wat de echte inhoud van die constructieve en levendige gesprekken is, lezen we niet. Daar is natuurlijk wel een mouw aan te passen. De KB zou een onafhankelijke verslaggever kunnen uitnodigen om vanuit een hoekje mee te luisteren en te schrijven. Of een microfoon onder de gesprekstafel kunnen monteren, als de deelnemers fysieke aanwezigheid van een verslaggever storend zouden vinden. Er zijn nog wel meer betere oplossingen te bedenken dan zo’n nietszeggend KB-berichtje, bijvoorbeeld een live-webcam, zoals bij veel gemeenteraadsvergaderingen en de Tweede-Kamer-vergaderingen. Juist het stelsel van openbare bibliotheekvoorzieningen zou dit soort openbaarheid zeer ter harte moeten gaan.

Discussiepunten collectiebeleid

Denkend aan collectiebeleid, schieten me tal van interessante discussiepunten te binnen voor verslaggeving. Wat vindt de KB van het nooit door OCW tegengesproken, door de VNG voorgestane substitutiebeleid: papieren boeken zo spoedig mogelijk door e-books vervangen? En wat heeft dit, als het ook door de KB nagestreefd wordt, voor gevolgen voor het IBL? Neemt het IBL snel af of juist toe, als de Nationale Bibliotheek Catalogus er is. En wat vindt men van het collectiebeleid van Bibliotheek Hoorn, waarover Hans Lastdrager in Bibliotheekblad nummer 7 (sept. 2015) vertelde: de papieren collectie centraal stellen, uitgaan van twee banden per inwoner en zorgen dat de hele Nederlandse literatuur, inclusief gedichten, vertegenwoordigd is.

Zijn er nog “constanten en passanten”: boeken die in elke bibliotheekcollectie thuishoren en boeken die maar kort belangstelling wekken en snel weer uit het zicht verdwijnen?

Is het oude “dakpan-idee” nog haalbaar? Dat hield in: negentig procent van de vraag lokaal beantwoorden, van de resterende tien procent weer negentig procent provinciaal via het zogenaamde OBL (onderling bibliothecair leenverkeer) en het restant (een piepklein beetje) landelijk via het echte IBL?

Moeten bibliotheken “klanten” hebben van wie de ervaring centraal moet staan, of heeft een publieke voorziening misschien een andere taak?

Onderdeel infrastructuur

Zonder verslaggever, rechtstreeks of via een microfoon of webcam, geen adequate weergave van wat er aan tafel besproken wordt.

Er komen meer gesprekstafels, waaronder verschillende over de Landelijke Digitale Infrastructuur (LDI). Allereerst zouden microfoons onder of webcams gericht op KB-gesprekstafels integraal onderdeel van die LDI moeten zijn.

Meer over die LDI, in relatie tot het rapport van "digital-only""-verkenners Job Cohen en Ton Brandenbarg in de WWW van oktober 2015.

Read more…

WWW september 2015: Meer visierapporten, minder toekomst?

Zijn er nog niet genoeg visierapporten over de toekomst van de openbare bibliotheek in omloop? Die vraag had ik al in december 2014 toen ik las dat het Sectorinstituut Openbare Bibliotheken (SIOB) nog vlak voor zijn opheffing al weer een nieuw visietraject aankondigde. Volgens het SIOB meldde het in januari 2014 verschenen rapport-Cohen wát de bibliotheken in 2025 doen. In het nieuwe project zou het moeten gaan om de vraag hoe en waar ze dat doen. In de WWW van januari 2015 besteedde ik onder “De maand die was” aandacht aan het nieuwe visietraject. Kennelijk is het SIOB er in geslaagd dit project ongeschonden mee te nemen naar de Koninklijke Bibliotheek (KB), want op 15 juli meldde deze dat er een commissie “Toekomst Lokaal Bibliotheekbestel” van start is gegaan, die zich ook nog laat voeden door een klankbordgroep van bibliotheekdirecteuren. Het project "Toekomst Lokaal Bibliotheekbestel" staat niet op zich, nee het valt binnen de programmalijn "Bibliotheek van de Toekomst". Toe maar.
Met alle respect voor commissie- en klankbordgroepsleden, moet ik bekennen te vrezen dat hoe meer rapporten er verschijnen over de toekomst van de openbare bibliotheek hoe minder toekomst die bibliotheek heeft. En wat kost dit project nu weer?
Meer hierover en over andere zaken, zoals de "e-booksabonnementen" van bibliotheken in de WWW van september 2015.

Read more…

WWW augustus 2015: avonturen met de Bieb-reader

De e-readerabonnementen van Bibliotheek Rivierenland, met "Biebreaders" die ontwikkeld zijn door het bedrijf "dgtlOnly BV", waarvan Diederik van Leeuwen, tot 1 januari 2015 directeur van Bibliotheek.nl, manager is, hebben geleid tot een afkeurende reactie van OCW en een antwoord van de Bibliotheek waaruit blijkt dat deze er vooralsnog gewoon mee doorgaat.

Veel meer hierover, alsmede over interessante rapporten betreffende bibliotheekautomatiseringssystemen (is één landelijk bibliotheeksysteem mogelijk?) in deze WWW van augustus 2015. 

Veel leesplezier!

Read more…

GO opleidingen

Nedap Librix