Blogs

retail (6)

WWW april 2016: Twee boxen, zoek de verschillen!

Heel, heel lang geleden, in 2009 en 2010, waren er eens tien bibliotheekdirecteuren die met bijna € 2 miljoen subsidiegeld van OCW een project “De Bibliotheek Nederland” (DBN) wilden uitvoeren. Veel andere bibliotheekdirecteuren maakten zich daar vreselijk druk om. Officieel heette dat project, waarvan één onderdeel was om in de bibliotheek met retailformules te gaan werken, “Collectie en Franchise”. Ik wijdde er toentertijd een special van de Nieuwsbrief Nieuw Bibliotheekwerk aan (zie www.bibliotheekblad.nl/nieuws/nieuwsbrief en click op WWW, 2010, nieuwsbrief 5a, mei 2010).

Verreweg de meesten van die tien directeuren hebben inmiddels al lang hun carrière elders voortgezet. Het project mondde via de benamingen “Formulebureau” (2011) en “Retailbureau” (2012-2014) in 2015 in vereenvoudigde en flexibeler vorm uit in “de Bibliotheekformule”, die werd ondergebracht bij Rijnbrink. De grootste deelname kwam en komt uit Overijssel.

Niemand in bibliotheekland maakt zich er nog druk om. Alle aandacht gaat nu uit naar “basisvaardigheden” en bibliotheken “klaar maken voor de toekomst” (al dan niet met hulp van handelaren in “toekomstbestendigheid”). De grote vraag op basis van ervaringen sinds 2010 is echter of bibliotheken zich daar in de heel, heel verre toekomst, in 2022 en 2023, ook nog mee bezig zullen houden. Ik ben daar benieuwd naar.

Maar maakt intussen echt helemaal niemand zich meer druk over het project “Collectie en Franchise” en de gevolgen ervan? Vorig jaar kwam ik er achter dat er aan de rand van bibliotheekland een groepje bestaat dat er nog wel mee bezig is: de Vereniging van Bibliotheekleveranciers (VvBL). Deze VvBL stuurde mij een pakket van via procedures op basis van de Wet Openbaarheid van Bestuur (WOB) van OCW verkregen stukken. Uit deze stukken valt aardig inzicht in het moeizame verloop van het project te destilleren. Ik schreef er vorig jaar over in Bibliotheekblad 7/2015 en gaf dat artikel een aangekondigd vervolg in het net verschenen Bibliotheekblad 3/2016. Volledig inzicht was echter niet te krijgen, want documenten met “persoonlijke beleidsopvattingen ten behoeve van intern beraad” werden niet meegezonden. En om de “persoonlijke levenssfeer van betrokkenen te eerbiedigen” lakte OCW meestal namen af. Maar iedereen weet nog of kan weten (zie hier aan het eind) wie die tien waren. In één stuk, het financiële eindverslag, waren namen niet afgelakt en daar blijkt uit dat er een kleine stuurgroep namens de tien was, bestaande uit de heer T. Torreman, directeur Bibliotheek Eindhoven, voorzitter (senior user), mevrouw T. van Ham, voorzitter DOBO (Directeuren Overleg Bibliotheken Overijssel) (senior supplier), de heer R. Pronk, directeur Biblionet Groningen (senior supplier) en de heer G. Miellet, manager innovatie Bibliotheek Utrecht, penningmeester (senior user).

Waar de VvBL zich druk om maakt is dat volgens haar niet aan de subsidie-eis voldaan is dat de intellectuele rechten die met de subsidiegelden gevestigd zouden worden aan de staat moesten worden overgedragen. Er waren twee inrichtingsconcepten, de “black box” en de “white box”. Deze waren via Biblionet Groningen (black box) en DOBO (white box) ingebracht in  het project. Maar om aan de subsidie-eisen te voldoen, moesten de rechten voor heel Nederland worden afgekocht. Dat is volgens de stukken (met heel veel moeite) en ook volgens reacties op uitlatingen van de VvBL gedaan voor de black box. Voor de white box echter niet. Die box bleek formeel niet bij het project te horen en dus hoefden die rechten volgens OCW niet te worden overgedragen aan de staat. De VvBL, die zegt dat leden schade hebben geleden door marktverstoring met subsidiegelden, heeft hier moeite mee en wil vier dingen bereiken: 1) duidelijkheid over het gehele traject en de gemaakte afspraken, 2) lering trekken uit dit proces ten behoeve van toekomstige projecten en trajecten, 3) komen tot de kern van het betoog van OCW “publieke beschikbaarheid van de resultaten van projecten die met publieke middelen zijn gefinancierd” en 4) een “level playing field” voor bibliotheekleveranciers met betrekking tot de toepassing van de “white”- en “black box”-formules.

OCW heeft in zijn reactie aangegeven te willen inventariseren welke vragen er leven en te willen zoeken naar mogelijke oplossingen.

In de WWW van april 2016 meer over deze kwestie.

Read more…

Het uniform

In een twitter gesprek met Esther Valent (@esthervalent) en Erna Winters (@ErnaW) vorige week hadden we het over het uniform voor de bibliotheekmedewerkers. Dit naar aanleiding van een bijeenkomst waar Erna Winters heeft mogen luisteren naar de ideeën van Marketingman Jos Burgers (@josburgers).
Veel openbare bibliotheken zijn zich aan het omvormen naar winkelachtige omgevingen. Daarom praten veel managers nu met mensen van adviesbureaus om dingen te leren die ze zelf nooit hebben geleerd (voornamelijk marketinggoeroes).
Natuurlijk kan ik als bibliotheekmedewerker gaan roepen dat ik liever in mijn eigen kleding werk (heb ik in het gesprek ook geroepen), maar ik werk in de bibliotheek (naast het geld verdienen) voor de bezoeker/ klant. Met het verdwijnen van de servicebalie, en de medewerkers die gaan rond lopen kan de herkenning verdwijnen voor de klant. Wie is nu de klant en wie is nu de medewerker.

Lees heel het blog op Bibliofuture.nl
Read more…

Even weg geweest. Kleine stukjes geschreven over Vlaamse bibliotheken (volgen nog). Ondertussen waard het kabinet met een kapmes door het culturele landschap en vertrossen we onze cultuur. De bibliotheken blijven (min of meer) gespaard... echter iedereen weet dat de bibliotheken worden gefinancierd vanuit de gemeenten en die moeten de broekriem aanhalen.

Ondertussen in (openbare) bibliotheekland buitelen de adviesbureaus door de bibliotheken heen. Een scan dit, een scan zo. Een likje oranje hier, een stapeltje boeken daar. Als we maar op een winkel gaan lijken en blijven vernieuwen dan gaan we het wel redden.

Weer een wethouder aan het woord. De man ziet het als een voorrecht in te mogen grijpen bij de geld verslindende bibliotheek. En ook de politiek huurt een veel te duur bureau in om alles nog eens door te lichten.

Het retailconcept als de redder in nood. Goudmijn voor adviesbureaus die daar van leven. Als je niet meer op een bibliotheek lijkt (terwijl je dat wel bent) dan komen de mensen wel naar je terug. Blijven vernieuwen op boek gebied is het credo. En op de lange termijn? Er rest stilte. Na vijf jaar is de oranje verf ook weer ouderwets. De stapels boeken omgevallen en de ontwikkelingen al weer een slag verder. Over vijf is de bibliotheek de boekenwinkel die de slag heeft gemist, een soort van ECI geworden, huren en of kopen, en is de bibliothecaris een dood normale boeken verkoper.

Hoe je het ook wendt of keert retail is voor even leuk maar zonder mee te groeien met de nieuwste mogelijkheden kunnen we deuren beter nu meteen sluiten, de medewerkers laten omscholen tot verkopers en de gebouwen een winkel functie geven.

Echter er zijn binnen de sector genoeg mensen die de kennis hebben om van de bibliotheek weer een succes te maken en daar vertrouw ik liever op dan alleen maar op dure adviesbureaus.


Voor meer blogs over de bibliotheek, klik dan hier.

(Bron: deinformatiemakelaar.nl)

Read more…
Krachten bundelen
Wat me is opgevallen is dat medewerkers zich met het bibliotheekwerk sterk identificeren. Landelijk gezien zit daar een enorme gemeenschappelijke deler. Zeker in tijden van bezuinigingen, waarin bibliotheken hun legitimiteit (bestaansrecht) moeten verdedigen, is het belangrijk om de krachten te bundelen.

Positionering in de samenleving
Het imago van openbare bibliotheken is momenteel niet vernieuwend en het publiek is niet goed op de hoogte van wat bibliotheken allemaal te bieden hebben. Om het imago te verbeteren zullen openbare bibliotheken zich beter moeten positioneren in de samenleving. Het instrument hebben ze al in handen: het vernieuwde bibliotheekconcept (op basis van retailprincipe). Door middel van symboliek, in dit geval het logo en het merk „De Bibliotheek‟ .kan de zichtbaarheid, legitimiteit en authenticiteit van openbare bibliotheken bekrachtigd worden.

Moederlogo De Bibliotheek
Om deze uiteindelijk uit te kunnen rollen, zal een cultuuromslag binnen de organisaties plaats moeten vinden; dit zal geleidelijk moeten gebeuren vanwege de gevolgen van het retailprincipe voor de inrichting, service, competenties etcetera. Ik adviseer daarom om op lange termijn een landelijke huisstijl te hanteren (strong endorsement). Dit is echter een lastig traject waarvoor nader onderzoek gedaan moet worden. De Spinnenwebmethode kan worden gebruikt onder directies en managers en met behulp van de ROIT – methode (Rotterdamse Organisatie Identificatie Test)kan beter inzicht verkregen worden in het gedrag van medewerkers.
Het is aan te raden om binnen een jaar al landelijk met de huisstijl op weak endorsement over te gaan, zodat iedere bibliotheek voorlopig zijn eigen logo en huisstijl kan behouden, maar wel het „moederlogo‟ van De Bibliotheek Nederland gaat gebruiken in de communicatie. Het is daarna mogelijk, indien de organisaties daarmee instemmen, om in een paar jaar tijd over te gaan op de landelijke huisstijl.

De Bibliotheek Anders Bekeken
De Brancheorganisatie VOB heeft vier grondpatronen van verandering voor de komende jaren gesteld om na te denken over de toekomst van openbare bibliotheken: Van schaarste naar overvloed, van consumptie naar co- creatie, van producten naar processen en van voorschrijven naar toerusten. Mijn advies is dat de brancheorganisatie hun communicatie hierover richting medewerkers intensiveert.

Kernwaarden
Van vernieuwend, inspirerend, sociaal, participatief, communicatief en behulpzaam naar open, warm, inspirerend, persoonlijk, eigentijds, deskundig en kwaliteit.(Gewenste identiteit van DNB). Het overgaan naar andere kernwaarden passend bij het nieuwe bibliotheekconcept is een lange termijn traject. In een periode van vijf jaar zou dat mogelijk moeten zijn.
Inspirerend is de gemeenschappelijke deler. Mijn advies is om de insteek daar ook te maken. Bibliotheken en hun medewerkers inspireren met het nieuwe bibliotheekconcept.

Op korte termijn, in de huidige vorm van het bibliotheekwerk is het belangrijk in de communicatie om producten en diensten beter te promoten, zodat het publiek ervan op de hoogte is. Dit kan in de filialen, maar ook via culturele en maatschappelijke instellingen en social media.

Opdracht Corporate Communicatie
In het kader van het semester Corporate Communicatie voor mijn studie Communicatiemanagement aan de Hogeschool van Amsterdam heb ik onderzoek gedaan naar verschillende identiteiten en het imago van Openbare Bibliotheken in Nederland. Het doel van mijn onderzoek was het bedenken van een Communicatiestrategie om het Imago van Openbare Bibliotheken te kunnen verbeteren!

Voor meer informatie over het advies of andere vragen kunt u mailen naar vlin.marleen@gmail.com of aan @marleenverm een DM sturen op Twitter.
Read more…

Mark Deckers schrijft een mooi verhaal over frontaal presenteren in Zwolle op http://markdeckers.blogspot.com/2009/08/ik-weet-waar-u-binnenkort-gaat-kijken.html "Vanmiddag had ik een afspraak in de Bibliotheek Zwolle en vooraf ging ik even langs in de opnieuw ingerichte wijkbibliotheek Zwolle-Zuid. Via Twitter konden een aantal lezers al mijn vreugde meebeleven. Want het was voor mij een kippenvel-ervaring. Het enige vervelende was dat ik geen camera bij me had." De moeite van het lezen waard!
Read more…

Nieuwe bibliotheek geopend met de winkelformule

Nieuwe bibliotheek geopend met de winkelformule Afgelopen donderdag geopend en vandaag de open dag in de Cultuurcampus in Vleuterweide, waar naast een centrum voor kunsteducatie, een school voor voortgezet onderwijs ook een nieuwe vestiging van Bibliotheek Utrecht met 1600 vierkante meters over twee verdiepingen duidelijk aanwezig is. De open dag overtrof de verwachtingen: circa 3.500 bezoekers trok de bibliotheek op een zonnige maar koude winterdag in Vleuterweide. Aan de uiterste Westzijde van Utrecht in een vinexgebied wat nog half gebouwd moet worden (waaronder een groot winkelcentrum) is er dan ook niet veel te doen op een schrale zondagmiddag. Maar wel allemaal enthousiaste wijkbewoners. Natuurlijk veel met jonge kinderen (en de buggy's). Kan ook niet anders bij de Dynamische Gezinnen. Staand, zittend, lezend, pratend, zoekend op internet. Als je die tevreden mensen allemaal ziet en hoort, dan weet je weer waar je het allemaal voor doet. Of je het zelf allemaal mooi of minder mooi vindt, ik werd er weer op de feiten gedrukt: Kijk vooral naar je klanten, wat die doen in je bibliotheek en wat die allemaal er van vinden. Het mooiste compliment vond ik nog wel de bezoeker die tegen mij zei: Het lijkt wel Broese (nu Selexyz), met al die tafels met uitgestalde boeken. De winkelformule lijkt aan te slaan in deze vestiging. Natuurlijk is het altijd een balans vinden tussen de mensen die er de tijd voor nemen (en zich laten verleiden) en de runshoppers. Voor die laatsten is het soms minder. De boeken staan niet op Siso, maar op Pims. Niet in een doorlopend alfabetisch verband (wel binnen de winkels), maar gegroepeerd rond interessegebieden, zoals spanning en succes en leven. De eerste ervaringen zien er goed uit, maar het blijft spannend hoe de klanten op een dergelijke indeling reageren.Waar ik me geen zorgen over hoef te maken, zijn de kinderen: Die vonden het allemaal heerlijk, zo lekker lezen en luieren tussen de boeken. Blijft altijd een prachtig gezicht. Zie ook de foto's die ik gemaakt heb.(Wordt vervolgd)
Read more…

GO opleidingen

Nedap Librix